HET WEER, NADER VERKLAARD
de (oudere) verhalen zijn soms niet meer helemaal up to
date, onze excusses daarvoor, red.

Vorst

In de Weerkunde is sprake van vorst als de temperatuur
op een hoogte van anderhalve meter boven de grond
onder het vriespunt komt. Daalt de temperatuur alleen op
10 centimeter hoogte onder het vriespunt dan wordt dat
vorst aan de grond genoemd. Vroeger werd gesproken
van nachtvorst. Vooral onder een heldere hemel kan de
temperatuur door uitstraling sterk dalen. Verspreid over
het land kan dat grote verschillen in temperatuur
opleveren. Heel lokaal kan de afkoeling groter zijn dan
op anders plaatsen in de buurt. Als er sneeuw ligt is de
uitstraling nog groter en zal het onder een onbewolkte
hemel meestal nog sterker afkoelen. Dat komt omdat
sneeuw en vooral verse sneeuw veel lucht bevat dat sterk
isoleert. Daardoor kan het verschil in temperatuur tussen
het bovenste laagje en de onderste sneeuw heel groot
worden. De bovenste centimeters zijn het koudst, dieper
in de sneeuw loopt de temperatuur op tot nul bij de aarde.
Onderscheid wordt gemaakt tussen lichte vorst
(-0.1 / -5.0 graden), matige vorst (-5.1 / -10.0 graden),
strenge vorst (-10.1 / -15.0 graden) en zeer strenge vorst
(-15.1 graden of lager).

Een dag waarop het vriest (minimumtemperatuur onder
nul) wordt een vorstdag genoemd. Blijft de temperatuur
het hele etmaal onder nul en ligt ook de maximum-
temperatuur onder het vriespunt dan is dat een ijsdag.
In een normale meteorologische winter (over de maanden
december, januari en februari) loopt het aantal vorstdagen
uiteen van 20 in Vlissingen tot 42 in Eelde. In De Bilt telt
een doorsneewinter 38 vorstdagen, elf dagen met matige
vorst en zeven ijsdagen. Het aantal dagen met de hele
dag vorst varieert landelijk vijf ijsdagen in Vlissingen tot
elf ijsdagen in Eelde. In strenge winters blijft het soms
weken achtereen zonder onderbreking vriezen.