HET WEER, NADER VERKLAARD
de (oudere) verhalen zijn soms niet meer helemaal up to
date, onze excusses daarvoor, red.

Lente tegenwoordig eerder

De zachte winters van de laatste jaren hebben invloed
op het groeiseizoen. De bladontplooiing of bloei van
bomen en planten in het voorjaar is sinds 1988 aanmer-
kelijk vervroegd. Uit onderzoek in ons land blijkt dat de
paardenbloem in de jaren '90 gemiddeld rond 15 maart
tot bloei kwam. Dat is een maand eerder dan in het tijd-
vak 1975-1988. Klein Hoefblad (bloei tegenwoordig
rond 6 februari) en speenkruid (bloei nu rond 2 maart)
kwamen gemiddeld bijna vier weken eerder in bloei.
Duitse onderzoekers, die gebruikmaken van een net-
werk van tuinen in diverse Europese landen, komen tot
resultaten die vergelijkbaar zijn. Deze tuinen, waarvan
er één te vinden is bij de Wageningen Universiteit, zijn
speciaal ingericht voor onderzoek op de invloed van
klimaatveranderingen op bomen en planten. In de jaren
1943-1968 werden dergelijke waarnemingen verricht
door het KNMI in De Bilt. Daarvoor was een beroep
gedaan op tal van vrijwilligers. Uit hetzelfde onderzoek
bleek dat de hoeveelheid warmte vanaf 1 februari, de
warmtesom, maatgevend is voor het moment van het
tot bloei komen en ontplooiing van het blad. Op basis
hiervan werden destijds ook voorspellingen gedaan.

De winters zijn echter zo zacht, dat de ontwikkelingen
in de natuur vanaf 1988 vaak al in januari beginnen.
Eerder in de 20ste eeuw zijn in de omgeving van
Wageningen door de Nederlandse Planologische
Vereniging waarnemingen gedaan. De behoefte aan
warmte verschilt sterk. Uit gegevens uit die periode
blijkt dat de bloeitijd varieert met de temperatuur. In de
jaren vijftig en begin zestig 20ste eeuw was sprake
van een vroeg bloeiseizoen, daarna begon het seizoen
later. In 1988, 1989 en 1990, toen de winters extreem
zacht waren, stond alles veel eerder in bloei.
Sindsdien lagen de data steeds vroeg, met uitzonde-
ring van 1996. In 1996 was de winter en ook maart
koud. Een vroege bloei kan tot meer nachtvorstschade
leiden en kan voor hooikoortspatiënten de gevoelige
periode langer maken.